IJsvissen

Een noordelijke traditie

IJsvissen wordt beoefend waar meren lang genoeg dichtvriezen: Canada, het noorden van de Verenigde Staten, Scandinavië, Finland, de Baltische staten en sommige Alpenmeren. In Nederland en Vlaanderen is het door zachte winters zeldzaam; deze pagina is vooral bedoeld voor wie op visreis gaat. Je boort een gat in het ijs en vist verticaal, vaak vanuit een schuiltent. Baars, snoek, walleye, meerforel, riddervis en forel zijn klassieke doelsoorten.

Veiligheid voorop

IJs is nooit met zekerheid veilig. Dikte en sterkte verschillen van plek tot plek door stroming, instromen, riet, sneeuwdek en dooi. We noemen bewust geen richtwaarde voor de ijsdikte: volg de officiële adviezen van het land of de regio, vraag lokale instanties en vissers en test het ijs terwijl je loopt. Ga nooit alleen, draag een drijfpak of reddingsvest, houd ijspriemen om je nek en een werplijn binnen bereik. Vermijd donker, gescheurd of doorweekt ijs.

De uitrusting

Een ijsboor, met de hand of gemotoriseerd; een tent tegen de wind; korte ijshengels en, waar toegestaan, tip-ups; kleine jigs, jigging-lepels en balance-jigs; dunne lijn die soepel blijft in de kou; en een fishfinder om bodem en vis onder het gat te zien. Warme kleding in lagen en droge reservekleding maken het geheel af.

Vissen

Boor meerdere gaten boven taluds of ondiepten, zoek de vis met de fishfinder en bied een klein kunstaas vlak boven de bodem aan, met korte tikken en pauzes. Bij strenge kou is vis vaak traag: langzame bewegingen en klein aas werken het best.

Teruggezette vis en kou

Strenge vorst is een extra risico voor vis die je terugzet. Twardek en collega's (2017) volgden de overleving van walleyes na ijsvissen, Logan en collega's (2019) onderzochten het effect van winterse lucht op fysiologie en reflexen, en Dextrase en Ball (1991) maten de haaksterfte van meerforel die door het ijs werd gevangen. In de praktijk: haal de vis rustig op, onthaak boven het gat zonder hem op het ijs te leggen en zet hem binnen enkele seconden terug.

Regels

Controleer of ijsvissen en het betreden van het ijs zijn toegestaan, het aantal hengels en gaten, regels voor tip-ups en levend aas en, in sommige gebieden, de maximale gatgrootte en de registratie van tenten. Raadpleeg de regelgevingspagina voor jouw bestemming.

De uitrusting, stuk voor stuk

• IJsboor, met de hand of gemotoriseerd
• Schuiltent tegen wind en kou
• Korte ijshengels en tip-ups waar toegestaan
• Kleine jigs, jigging-lepels, balance-jigs Platte metalen jigs met assist hooks, set van 3 € 24,90 In winkelwagen
• Dunne lijn die soepel blijft in de kou
• Fishfinder voor ijsvissen
• Drijfpak of reddingsvest, ijspriemen om de nek, werplijn
• Tang en onthaker
• Droge reservekleding

Stap voor stap

1. Raadpleeg de officiële lokale ijsadviezen en vraag lokale vissers en instanties.
2. Ga nooit alleen; laat iemand je route weten.
3. Test het ijs terwijl je loopt; vermijd stroming, instromen, riet en donker of gescheurd ijs.
4. Boor gaten en zoek diepte en vis met de fishfinder.
5. Werk een kleine jig vlak boven de bodem of gebruik aas waar dat mag.
6. Haal de vis rustig op en onthaak snel, zonder hem op het ijs te laten bevriezen.
7. Markeer of dek de gaten af volgens lokaal gebruik en keer terug voor het donker.

Veelgemaakte fouten

• Vertrouwen op hoe het ijs eruitziet of op sporen van anderen.
• Alleen gaan of zonder ijspriemen.
• Instromen en stromingszones naderen.
• Terug te zetten vis blootstellen aan ijskoude lucht.
• Kou en vocht onderschatten.

Regels om te controleren voor vertrek

• Of ijsvissen en het betreden van het ijs zijn toegestaan.
• Aantal hengels en gaten, gebruik van tip-ups.
• Regels voor gatgrootte en markering in sommige gebieden.
• Registratie of verwijderdatum van schuiltenten.
• Regels voor levend aas en het vervoer van aasvis.

Visregels per land

Geciteerde studies

1. Twardek et al. (2017) The Postrelease Survival of Walleyes Following Ice-Angling on Lake Nipissing, Ontario North American Journal of Fisheries Management doi:10.1002/nafm.10009
   Volgt de overleving van walleyes die na ijsvissen op Lake Nipissing (Ontario) werden teruggezet.
2. Logan et al. (2019) Consequences of winter air exposure on walleye (Sander vitreus) physiology and impairment following a simulated ice-angling event Fisheries Research doi:10.1016/j.fishres.2019.03.014
   Onderzoekt het effect van blootstelling aan winterse lucht op fysiologie en reflexen van walleye na gesimuleerd ijsvissen.
3. Dextrase & Ball (1991) Hooking Mortality of Lake Trout Angled through the Ice North American Journal of Fisheries Management doi:10.1577/1548-8675(1991)011<0477:hmolta>2.3.co;2
   Meet de haaksterfte van meerforel die door het ijs werd gevangen.