Regenboogforel

Van de Pacifische kust naar de hele wereld

De regenboogforel komt oorspronkelijk van de Pacifische kant van Noord-Amerika en uit Noordoost-Azië. Tegenwoordig wordt hij wereldwijd gekweekt en uitgezet; FishBase vermeldt dat hij vaak wordt gekweekt en in rivieren en meren wordt losgelaten om sportvissers aan te trekken. In Nederland en Vlaanderen vang je regenboogforel vrijwel uitsluitend in forelvijvers en put-and-take-wateren, waar hij regelmatig wordt uitgezet. Natuurlijke voortplanting komt hier nauwelijks voor. De trekvorm, de steelhead, trekt naar zee en keert terug naar de kustrivieren om te paaien.

Lengtes

De gangbare lengte is 60 cm; het gepubliceerde maximum bedraagt 123 cm en 25,9 kg, bij een maximale leeftijd van 11 jaar (FishBase). Die waarden komen van steelheads en vissen uit grote meren. Een doorsnee uitgezette forel is veel kleiner, al zetten sommige forelvijvers ook grotere vissen uit.

Waar en wanneer

Regenboogforel leeft in heldere, koude bovenlopen, beken, rivieren en meren. Volgens FishBase wordt hij meestal niet uitgezet in water dat in de zomer warmer wordt dan 25 °C of weinig zuurstof bevat. Hij eet water- en landinsecten, andere ongewervelden en kleine vis. In zijn oorspronkelijke gebied paait hij eind winter en in het voorjaar na korte paaitrekken. De meeste forelvijvers hebben een eigen reglement met vangstlimieten en aasregels, en zijn vaak het hele jaar open. Lees dat reglement en de algemene regels van je land voordat je begint.

In voorjaar en herfst bijt hij de hele dag. Vis in de zomer vroeg, laat en dieper. Na een uitzetting blijven de vissen vaak een paar dagen gegroepeerd en weinig schuw.

Methoden

Op stilstaand water zijn vliegen, zoals nimfen en streamers, vanaf de kant of vanuit een bellyboat zeer effectief, net als lichte spinners en kleine softbaits. Onder een dobber of een werpdobber werken forellendeeg en wormen, waar ze zijn toegestaan. In rivieren gelden dezelfde methoden als voor beekforel.

Terugzetten

Drie studies helpen bij de keuze. Schill (1996) mat de haaksterfte van regenboogforellen die met natuurlijk aas waren gevangen; Schisler en Bergersen (1996) keken naar vissen die op gegeurd kunstaas waren gevangen; Ferguson en Tufts (1992) toonden het fysiologische effect van korte blootstelling aan lucht bij uitgeputte forellen. In de praktijk: gebruik vliegen of kunstaas als je wilt terugzetten, sla met natuurlijk aas vroeg aan, knip de lijn door bij een diep ingeslikte haak en houd de vis nat voor de foto. Veel forelvijvers verbieden overigens het terugzetten van gevangen forel; volg dan het reglement.

Kunstaas en aas

• Nimfen, streamers, droge vliegen
• Lichte spinners en lepels
• Drijvend forellendeeg en wormen waar toegestaan
• Kleine softbaits in larvevorm

Terugzetten

• Kunstaas en vliegen haken minder diep dan ingeslikt natuurlijk aas; sla met worm vroeg aan.
• Is de haak diep ingeslikt, knip dan de lijn door in plaats van de haak eruit te trekken.
• Beperk de tijd buiten het water na een lange dril.

Minimummaat Regenboogforel per gebied

Frankrijk : 20–40 cm (28)

Alpes-de-Haute-Provence	20 cm
Alpes-Maritimes	20 cm
Ariège	20 cm
Aube	25 cm
Bas-Rhin	25 cm
Calvados	25 cm
Charente-Maritime	25 cm
Côte-d'Or	25 cm
Côtes-d'Armor	23 cm
Deux-Sèvres	25 cm
Dordogne	25 cm
Doubs	25 cm
Eure	25 cm
Eure-et-Loir	25 cm
Gers	23 cm
Haut-Rhin	40 cm
Haute-Garonne	23 cm
Haute-Marne	25 cm
Hautes-Alpes	20 cm
Hérault	23 cm
Jura	25 cm
Lot	20 cm
Marne	25 cm
Nord	23 cm
Oise	25 cm
Pas-de-Calais	25 cm
Tarn	20 cm
Vienne	25 cm

België : 24 cm (1)

Région wallonne / Wallonie

24 cm

Duitsland : 25–26 cm (5)

Bayern	26 cm
Berlin	25 cm
Niedersachsen	25 cm
Sachsen	25 cm
Sachsen-Anhalt	25 cm

Oostenrijk : 22–30 cm (8)

Burgenland	25 cm
Kärnten	24 cm
Niederösterreich	25 cm
Oberösterreich	22 cm
Steiermark	23 cm
Tirol	30 cm
Vorarlberg	25 cm
Wien	26 cm

Italië : 20–25 cm (2)

Autonome Provinz Bozen – Südtirol / Provincia autonoma di Bolzano – Alto Adige	25 cm
Lazio	20 cm

Spanje : 22 cm (1)

Euskadi / País Vasco (Araba/Álava, Bizkaia, Gipuzkoa)

22 cm

Zwitserland : 24 cm (2)

Graubünden / Grischun / Grigioni	24 cm
Uri	24 cm

Verenigde Staten : 30.5 cm (1)

Maine

30,5 cm

Canada : 15–35 cm (3)

Alberta	35 cm
New Brunswick / Nouveau-Brunswick	15 cm
Newfoundland and Labrador / Terre-Neuve-et-Labrador	20 cm

Geciteerde studies

1. Schill (1996) Hooking Mortality of Bait-Caught Rainbow Trout in an Idaho Trout Stream and a Hatchery: Implications for Special-Regulation Management North American Journal of Fisheries Management doi:10.1577/1548-8675(1996)016<0348:hmobcr>2.3.co;2
   Meet de haaksterfte van regenboogforellen gevangen met natuurlijk aas in een beek en in een kwekerij, met gevolgen voor wateren met speciale regels.
2. Schisler & Bergersen (1996) Postrelease Hooking Mortality of Rainbow Trout Caught on Scented Artificial Baits North American Journal of Fisheries Management doi:10.1577/1548-8675(1996)016<0570:phmort>2.3.co;2
   Onderzoekt de sterfte na terugzetten van regenboogforellen gevangen op gegeurd kunstaas.
3. Ferguson & Tufts (1992) Physiological Effects of Brief Air Exposure in Exhaustively Exercised Rainbow Trout (Oncorhynchus mykiss): Implications for "Catch and Release" Fisheries Canadian Journal of Fisheries and Aquatic Sciences doi:10.1139/f92-129
   Toont het fysiologische effect van korte blootstelling aan lucht bij uitgeputte regenboogforellen: de wetenschap achter het advies om vis in het water te fotograferen.

Officiële bronnen

1. FishBase – Oncorhynchus mykiss (fiche espèce ; statut IUCN Red List 2025-2 repris par FishBase) (geraadpleegd op 23 september 2026)
2. BOE – Real Decreto 630/2013, Catálogo español de especies exóticas invasoras (texto consolidado) (geraadpleegd op 23 september 2026)
3. ICNF – Licenças de pesca lúdica e desportiva em águas interiores (licença geral obrigatória, exceto parques de pesca) (geraadpleegd op 23 september 2026)